W Polsce rocznie notowane jest około 30 tysięcy kradzieży z włamaniem do budynków samodzielnych, mieszkań w budynkach wielorodzinnych, domków letniskowych. Są to zdarzenia zgłoszone na policję, jednakże skala tego zjawiska jest znacznie większa. Wiele zdarzeń jest w ogóle nie zgłoszonych.

Ocena ryzyka

Przy ubezpieczaniu mienia od kradzieży ważna jest ocena zagrożenia. Ustalenie wartości mienia, chociaż w przybliżeniu pozwoli nam na określenie poziomu zakresu zagrożenia kradzieżą mieszkania, pozwoli zatem na dobór odpowiednich zabezpieczeń. Przedmioty, które nie mają dużej wartości materialnej, mogą mieć dla nas dużą wartość emocjonalną, mogą zostać złośliwie zniszczone. Złodzieje zadowalają się tym, co jest dzisiaj prawie w każdym domu: sprzęt RTV, komputer, sprzęt fotograficzny, biżuteria, pieniądze.

Analizy ryzyka kradzieżowego należy dokonać w oparciu o czynniki wewnętrzne i zewnętrzne. Należy zastanowić się, na ile chronione mienie może być atrakcyjne dla złodzieja, jak jesteśmy lub jak możemy być postrzegani w środowisku, w którym żyjemy – sąsiedzi, znajomi, kontakty w środowisku pracy. Oceniamy poziom życia, zarobki, stanowisko w pracy. Odpowiedzieć na pytania, czy: mieszkanie w ciągu doby pozostaje bez opieki w czasie naszej nieobecności, czy rozkład dnia jest regularny? Złodzieje często wykorzystują fakt regularnego rozkładu dnia, gdy wszyscy mieszkańcy są nieobecni, np. w godzinach od 7.00 do 16.00. Właśnie w godzinach pracy jest najwięcej włamań do domów i mieszkań. Właściwe relacje sąsiedzkie mogą znacząco wpłynąć na bezpieczeństwo. Zachowanie się sąsiadów, reagowanie na „dziwne ruchy”, a z tym bywa różnie. Ważną rolę może odegrać pies w naszym lub w sąsiednim mieszkaniu. Złodzieje nie lubią hałasu.

Dłuższa nieobecność w domu, obejmująca kilka tygodni czy miesięcy, powoduje, że jest pozostawiony bez żadnego nadzoru. Wówczas nadzór można sobie zapewnić albo poprzez poproszenie kogoś ze znajomych, aby co kilka dni sprawdził mieszkanie albo w nim zamieszkał. Pierwszy sposób jest nieskuteczny. Odwiedzanie okresowe mieszkania przez znajomych tylko potwierdza, że nie ma właścicieli. Wystarczy przypilnować, kiedy znajomi wychodzą z mieszkania, i złodziej ma wystarczająco dużo czasu. Drugi ze sposobów daje większe poczucie bezpieczeństwa.

Ocena czynników zewnętrznych dotyczy miejsca lokalizacji domu lub mieszkania. Istotne dla oceny ryzyka będą informacje:
- architektura osiedla, budynku i jego otoczenia,
- rodzaj zabudowy – pojedyncza lub zwarta,
- usytuowanie lokalu mieszkalnego w budynku wielomieszkalnym – parter, piętro,
- osiedle zamknięte, dozorowane,
- opinia o dzielnicy,
- możliwość wejścia po rynnie lub instalacji odgromowej,
- czy w pobliżu budynku rosną wysokie drzewa, po gałęziach których łatwo wejść na balkon lub przez uchylone okno,
- czy rosną wysokie krzewy ozdobne, żywopłoty umożliwiające skryte podejście i schowanie się sprawców włamania,
- właściwe zabezpieczenie drzwi głównych i balkonowych, okien w takim stopniu, aby spełnić chociażby minimalne wymagania ubezpieczyciela w tym zakresie.

Wartość chronionego mienia i wymogi ubezpieczycieli mają znaczenie, gdyż ocenie podlegają zabezpieczenia, które już są zamontowane i ubezpieczyciel je przyjmuje, czy też zachodzi konieczność wprowadzenia dodatkowych zabezpieczeń konstrukcyjnych lub organizacyjnych. Zmiany konstrukcyjne mogą dotyczyć drzwi, zamków, okien, szyb lub rolet. Działania organizacyjne to chociażby ograniczenie ilości kluczy u osób uprawnionych do domu lub mieszkania – szczególnie dotyczy to dzieci biegających po podwórku z kluczami na szyi – zamontowanie monitoringu elektronicznego z wywołaniem alarmu dźwiękowego lub powiadomieniem grupy patrolowo-interwencyjnej. Przy przechowywaniu przedmiotów szczególnie cennych ze względu na ich wartość materialną, kolekcjonerską, emocjonalną, warto rozważyć możliwość przechowania korzystając ze skrytki bankowej, szczególnie przed dłuższą nieobecnością, np. urlopem. Można zakupić niewielki sejf – jest to niewielki wydatek w stosunku do przechowywanych wartości. Ważne jest, aby cenne przedmioty zostały spisane wraz z numerami seryjnymi, pozwala to na późniejszą rejestrację i poszukiwania przez okres 10 lat. Schowanie paragonów zakupu, faktur, kart gwarancyjnych utrudnia legalną sprzedaż. Biżuteria, obrazy, zbiory kolekcjonerskie powinny być sfotografowane. Przy kolekcjach bardzo cennych prowadzi się specjalny system katalogowy. Spisy i fotografie najlepiej zabezpieczyć na płycie CD<.

Zabezpieczenia mechaniczne, elektroniczne i organizacyjne często wzajemnie się uzupełniają tworząc jednolity system ochrony.

Minimalne wymogi ubezpieczycieli

Zastosowane środki ochrony powinny być odpowiednio dobrane do przewidywanego zagrożenia. Im większa wartość mienia, tym potencjalnie większe zagrożenie kradzieżą. Ubezpieczyciele określają minimalny zakres zabezpieczeń i wymagań konstrukcyjnych, które muszą być spełnione dla drzwi, okien, otworów w ścianach, dachach. Warunkuje to przyjęcie odpowiedzialności przez ubezpieczyciela.

Dla drzwi zewnętrznych – dwa zamki wielozastawkowe lub jeden zamek wielopunktowy, lub zamek mechaniczno-elektroniczny, lub co najmniej jeden zamek stanowiący wyposażenie drzwi antywłamaniowych, posiadające stosowny certyfikat,

Drzwi zewnętrzne oszklone – dwa zamki wielozastawkowe, których nie można otworzyć bez klucza przez otwór wybity w szybie,

Drzwi zewnętrzne dwuskrzydłowe do pomieszczeń przynależnych – jedno skrzydło jest unieruchomione za pomocą zasuw u góry i u dołu zamykanych od wewnątrz na jeden zamek wielozastawkowy lub kłódkę bezkabłąkową,

Drzwi w garażu (o ile nie stanowią drzwi zewnętrznych domu) innej budowli – co najmniej jeden zamek wielozastawkowy lub kłódka wielozastawkowa albo zamek mechaniczno-elektroniczny. Za wystarczające uznaje się, gdy garaż jest zamykany tzw. drzwiami garażowymi, sterowanymi automatycznie, wyposażonymi w oryginalny i zamontowany fabrycznie zamek,

Okna, drzwi balkonowe i tarasowe – zamontowanie, zamknięcie, wyłamanie lub wyważenie wymaga siły lub narzędzi,

Ściany, stropy, dach – zabezpieczenie świetlików i włazów dachowych,

Klucze, karty dostępu, kody lub inne urządzenia otwierające – powinny być w wyłącznym posiadaniu osób uprawnionych.

Przedstawione powyżej minimalne wymagania są u ubezpieczycieli bardzo podobne, różnią się nieznacznie, ale w konkretnych warunkach te nieznaczne różnice mogą okazać się bardzo istotne i decydować o tym, czy jest ochrona czy też jej nie ma. Przed zawarciem umowy ubezpieczenia warto dokładnie zapoznać się z wymogami zapisanymi w o.w.u.

Wymogi konstrukcyjne

W istniejących obiektach mogą wystąpić trudności ze spełnieniem minimalnych wymagań konstrukcyjnych dla potrzeb ubezpieczenia. Natomiast dla budynków powstających zagadnienia zabezpieczenia powinny znaleźć odzwierciedlenie już na etapie projektowym, tak aby w przyszłości nie było problemów z wykonaniem kompleksowego systemu zabezpieczenia obejmującego elementy mechaniczne, elektroniczne i organizacyjne. Na tym etapie wskazana jest współpraca właściciela budynku z architektem.

Okna i drzwi: Należyty stan techniczny, odpowiednia konstrukcja ościeżnicy i skrzydła, sposób zamknięcia, rodzaj i grubość szyb, zabezpieczenia w postaci zamków, krat, okiennic, żaluzji. Prawidłowo osadzone pod względem technicznym, w taki sposób, że ich wyłamanie lub wyważenie nie jest możliwe bez użycia siły lub narzędzi, a otwarcie bez użycia podrobionych lub dopasowanych kluczy lub narzędzi. Stan techniczny drzwi i okien wraz z ościeżnicami musi zapewnić trwałe zamocowanie zamków tak, aby nie było możliwości ich wypchnięcia bez użycia narzędzi. Niedopuszczalne jest, aby ościeżnica drzwi była montowana tyko na piankę montażową, a to się często zdarza.

Stropy i dach: Nie powinno być otworów umożliwiających wydostanie przedmiotów bez włamania, czyli pokonania zabezpieczeń.

Żeby mówić, że dom lub inny budynek albo pomieszczenie są wystarczająco zabezpieczone pod względem przeciwkradzieżowym, należy bezwzględnie zabezpieczyć wszystkie otwory. Nie wystarczy zamontowanie drzwi antywłamaniowych, zostawiając niezabezpieczone okno, świetlik dachowy, drzwi balkonowe. Takie działanie mija się z celem.

Dodatkowe zabezpieczenia

Zastosowane dodatkowe środki ochrony przeciwkradzieżowej powinny odpowiadać rzeczywistym potrzebom. Włamywacz amator raczej nie podejdzie do lokalu dobrze zamkniętego i zabezpieczonego, będzie szukał łatwiejszego łupu. Włamywacz profesjonalista prawdopodobnie będzie obserwował zachowanie mieszkańców, rozpozna sposób zamknięcia i zabezpieczenia, co pozwoli dobrać odpowiednie narzędzia i wybrać odpowiedni moment do działania. Zastosowane zabezpieczenia mają dać poczucie bezpieczeństwa i wewnętrznego spokoju. Po włamaniu duży lęk szczególnie odczuwają kobiety i dzieci i obawiają się, że ktoś ponownie może wejść do ich mieszkania, zwłaszcza w momencie kiedy będą one same.

Przy ubezpieczeniach stałych elementów, ruchomości domowych na wypadek kradzieży, rabunku i wandalizmu na sumy powyżej trzydziestu tysięcy złotych ubezpieczyciele wymagają dodatkowych zabezpieczeń drzwi, okien, otworów. Wskazuje się tu na drzwi antywłamaniowe, zamki i wkładki o podwyższonej odporności na włamanie, rolety antywłamaniowe, żaluzje, monitoring elektroniczny wywołujący dźwięk i emitujący światło w miejscu ubezpieczenia, monitoring elektroniczny z powiadomieniem właściciela za pomocą systemu telefonii komórkowej SMS, monitoring elektroniczny z przywołaniem grupy interwencyjnej z czasem dojazdu do miejsca zdarzenia maksymalnie do 5 lub 10 minut, oznakowanie mienia za pomocą programu DNA, usytuowanie budynku na osiedlu zamkniętym i dozorowanym. Dodatkowe zabezpieczenia są wymagane, gdy w domu przechowywana jest broń palna lub broń w postaci kuszy, harpuna. Określają to odpowiednie przepisy w tym zakresie. Za element antywłamaniowy w kategoriach prawa jest uznany taki, który posiada stosowny certyfikat jednostki certyfikacyjnej, np. Instytutu Mechaniki Precyzyjnej. Za zastosowanie zabezpieczeń ponad wymogi minimalne może być i często jest premiowany przez ubezpieczycieli w postaci obniżenia składki.

W razie kradzieży i niezadziałania dodatkowych urządzeń z uwagi na ich niesprawność lub niewłączenie, wysokość wypłaconego odszkodowania ulegnie obniżeniu proporcjonalnie do procentowej zniżki w składce ubezpieczeniowej udzielonej za posiadanie tego zabezpieczenia.

Najlepsze zabezpieczenia przeciwkradzieżowe mogą być i często są nieskuteczne, jeżeli zawiedzie czynnik ludzki. Popełniane błędy użytkowników to zamknięcie na jeden zamiast na dwa zamki drzwi, zamontowanie klawiatury włączającej system alarmowy w miejscu widocznym przez przeszklone drzwi wejściowe lub okno, samodzielne przestawienie przedmiotów w pomieszczeniu i zmiana strefy wykrywania czujek, pozostawienie otwartego okna, niewłączenie (uzbrojenie) alarmu.



Obowiązek dbałości o właściwy stan techniczny i prawidłowe zamknięcie spoczywa na właścicielu domu, mieszkania. Okazja czyni złodzieja

Józef Hanusiak


Źródło: www.bankier.pl